Strategia zrównoważonego rozwoju jeszcze kilka lat temu było traktowane jak dodatek. Dziś coraz częściej decyduje o dostępie do finansowania, relacjach z partnerami biznesowymi i pozycji rynkowej firm. Jednocześnie rośnie zmęczenie deklaracjami, które dobrze wyglądają w prezentacjach, ale niewiele zmieniają w praktyce. W tym kontekście kluczowe staje się pytanie nie „czy firma ma strategię ESG”, lecz czy ta strategia realnie wpływa na obniżenie zużycia energii? Czy redukowana jest emisja CO2? Czy aktywnie zarządzamy ryzykiem?
Jednym z obszarów, który wciąż bywa niedoceniany, jest przeciwdziałanie nagrzewaniu się budynków i infrastruktury. Jakie są związane z tym koszty finansowe i środowiskowe, co robić, by działania były efektywne i długotrwałe i dały realne oszczędności?
Przegrzewanie budynków. O tym się nie mówi.
Dachy, elewacje, silosy, kontenery, magazyny, pojazdy transportowe wszystkie te powierzchnie codziennie absorbują ogromne ilości energii słonecznej. W słoneczny dzień mówimy o wartościach rzędu 1000 W/m². W praktyce i zależnie od koloru powierzchni, o czym więcej piszemy tutaj, oznacza to wzrost temperatury powierzchni nawet o kilkadziesiąt stopni powyżej temperatury powietrza.
To zjawisko ma bezpośredni wpływ na:
- wzrost zapotrzebowania na chłodzenie aktywne (klimatyzacja),
- wyższe zużycie energii elektrycznej,
- większe emisje CO₂,
- obciążenie instalacji HVAC,
- pogorszenie komfortu pracy i przechowywania produktów.
Dziś większość tych konsekwencji jest traktowana jako koszt operacyjny, a nie jako element strategii środowiskowej. Teraz na rynku pojawiły się rozwiązania, które w sposób pasywny pomagają w rozwiązaniu problemów z przegrzewaniem się powierzchni.
Pasywne chłodzenie radiacyjne.
Pasywne chłodzenie radiacyjne (PDRC) nie jest nowym wynalazkiem, lecz wykorzystaniem naturalnego bilansu energetycznego Ziemi. Każda powierzchnia oddaje ciepło w postaci promieniowania podczerwonego. Jeśli jednocześnie odbija większość promieniowania słonecznego, może utrzymywać temperaturę niższą niż otaczające powietrze, nawet w pełnym słońcu.
W praktyce oznacza to:
- brak zużycia energii elektrycznej i emisji CO2 do osiągnięcia efektu chłodzenia
- brak elementów ruchomych, serwisu i sterowania.
- poprawa komfortu użytkowania.
Z punktu widzenia ESG to rozwiązanie wyjątkowe, bo działa ciągle, pasywnie i przewidywalnie.
E – Environment: mniej zużytej energii, mniejsza emisja CO2
Najbardziej oczywisty wymiar ESG to środowisko. PDRC wpisuje się w niego w sposób bezpośredni.
Zamiast kompensować emisje lub optymalizować zużycie na poziomie systemów, rozwiązanie działa u źródła problemu, czyli ogranicza ilość energii, która trafia do budynku lub infrastruktury.
Efekty środowiskowe obejmują:
- redukcję zapotrzebowania na chłodzenie (do 40%)
- mniejsze zużycie energii elektrycznej (do 40%),
- obniżenie szczytowych obciążeń sieci,
- realne, mierzalne ograniczenie emisji CO₂ (do 40%).
S – Social: stabilność rozwiązań i komfort użytkowania
Część „S” w ESG bywa spychana na kwestie HR-owe, ale w praktyce obejmuje również warunki pracy, bezpieczeństwo i stabilność procesów.
Niższa temperatura powierzchni przekłada się na:
- mniejsze przegrzewanie hal produkcyjnych i magazynów,
- lepsze warunki pracy w obiektach przemysłowych i rolniczych,
- stabilniejsze warunki przechowywania żywności, pasz, leków czy chemikaliów,
- ograniczenie stresu termicznego i związanych z nim powikłań u zwierząt hodowlanych
- mniejsze ryzyko awarii wynikających z przegrzania sprzętu.
To szczególnie istotne w sektorach, gdzie temperatura wpływa bezpośrednio na jakość produktu lub dobrostan ludzi bądź zwierząt. Rozwiązania pasywne nie wymagają ingerencji w codzienne operacje i nie wprowadzają dodatkowych źródeł hałasu czy ryzyka.
G – Governance: rzetelne dane do poparcia aktywności
Governance, czyli zdolność do rzetelnego raportowania i zarządzania ryzykiem, jest wyzwaniem w ramach ESG. Inwestorzy i regulatorzy oczekują wartościowych danych nt. skuteczności wprowadzonych rozwiązań.
PDRC wpisuje się w ten obszar, ponieważ:
- jego wpływ można mierzyć (temperatura, zużycie energii, oszczędności),
- efekty są powtarzalne i porównywalne,
- rozwiązanie nie opiera się na obietnicach ani offsetach.
To ułatwia audyty energetyczne, powstawanie raportów ESG oraz rozmowy z instytucjami finansującymi. Co ważne, zmniejsza też ryzyko zarzutów o greenwashing, ponieważ redukcja zużycia energii jest rzeczywista i łatwa do wykazania.
ESG jako element odporności biznesowej
W praktyce ESG coraz częściej łączy się z pojęciem odporności: na wzrost cen energii, fale upałów, przeciążenia sieci czy zmiany regulacyjne. Rozwiązania pasywne mają tu szczególną wartość, bo:
- działają niezależnie od cen energii,
- nie wymagają zwiększania mocy przyłączeniowych,
- poprawiają stabilność operacyjną w warunkach ekstremalnych.
W tym sensie PDRC nie jest jedynie rozwiązaniem środowiskowym. Jest elementem strategii zarządzania przedsiębiorstwem, redukującym ryzyko i wpływającym na koszty operacyjne.
ESG które wspiera biznes
Największą zaletą pasywnego chłodzenia radiacyjnego jest to, że nie stawia firmy przed wyborem: ekologia albo efektywność. To rozwiązanie, w którym cele środowiskowe, operacyjne i finansowe są zbieżne.
Nie wymaga zmiany zachowań, reorganizacji procesów ani skomplikowanych systemów zarządzania. Działa w tle, konsekwentnie, przez cały okres eksploatacji.
W świecie, w którym działania ESG podlegają weryfikacji, rozwiązania proste i mierzalne mają największą wartość.
Zapoznaj się z naszą sekcją ESG, lub skontaktuj się z nami, by omówić jak możemy pomóc w tworzeniu Twojej strategii zrównoważonego rozwoju.